26 июня 2026 г.

Дежурный по стране

В экономике вообще-то есть только два предложения...
Азамат Джолдасбеков, президент АО «Казахстанская фондовая биржа»

Мы в соц сетях:



Қазақтілділер неге өз құқығын қорғай алмайды?

14 декабрь 2021, 15:25
Қазақтілділер неге өз құқығын қорғай алмайды?
Еліміздегі қазақтілді жұртшылықтың өз құқығын білмеуі тереңде жатыр. Бізде мектепте Құқық пәнінен сабақ беретіндердің барлығы тарихшылар, олар бұл сабақты үстіртін өтеді.


Бұл туралы Халықаралық құқық магистрі, құқықтанушы Әйгерім Құсайынқызы MediaNet халықаралық журналистика орталығы ұйымдастырған конференцияда айтты.

Құқықтанушы қазір Сүлеймен Демирел атындағы университетте құқықтану пәнінен сабақ беретінін айта келе, өз тәжірибесімен бөлісті.

Қазақтілділер өз құқығын біле бермейді деген сын көп айтылады. Бұл тақырыпты зерттей келе мәселе тереңде жатқанын ұқтым. Еліміздегі жоғары оқу орындарында білім алып жатқан студенттердің 65%-ы қазақ тобында оқиды. Бірінші курсқа келген, яғни сайлауға қатысуға жасы жеткен 18 жастағы жастар Конституцияны, оның ішінде адам құқығы жайлы қарапайым нәрселерді білмей тұрады. Бұл пән мектепте оқытылады, сондықтан олар құқығы жайлы біліп келуі керек еді. Бірақ бізде мектепте бұл сабақ үстіртін оқытылады, өйткені адам, құқық және қоғам жайлы негізінен тарихшылар оқытып жатыр, - дейді ол.

Сонымен қатар ол елімізде педагогтарды көп дайындағанымен, құқықтан сабақ беретін заңгер мұғалімдер жоқ екенін айтты. Оның айтуынша, бізде тарихшылар құқық, Конституцияны өздері үстіртін біледі немесе түсіндіру әдістемелігі болмағандықтан өз деңгейінде оқытып жатқан жоқ.

Құқығын, Конституцины білмегендіктен мемлекетке деген сенімсіздіктер шығып жатыр. Азаматтар өзінің қандай құқығы бар екенін бала кезден білу керек, ол үшін құқық пәнін 9-сыныптан емес, 5-сыныптан бастап оқыту қажет. Қазір балаға қатысты зорлық-зомбылық мәселесі өршіп тұр, мұның барлығы баланың өз құқығын білмеуінен. Адамның өз қадір-қасиетінінің, өз жеке шекарасы барын және оны өзгелерден талап етуді білмеуінен деп ойлаймын, - дейді құқықтанушы.

Сонымен қатар ол қазақ тілінде құқықтануға қатысты оқулықтар әлі де жетіспейтінін жеткізді.

Соңғы бес жылда елімізде адам құқығы тақырыбында жазылған академиялық-ғылыми еңбектер жоқтың қасы. Конститутциядағы 98-бапты қарапайым адам түсінбейді. Құранның әр аятын тәпсірлегендей, Конституцияның әр бабына түсіндірме қажет. Сондықтан алдағы уақытта заңгер-педагог, заңгер-аудармашылар дайындалуы керек. Сол кезде өз құқығын білетін қазақтілді азаматтар көбейеді деп ойлаймын, - деді Әйгерім Құсайынқызы.

Просмотров материала: 675

Поделиться материалом


10:04 230 миллиардов тенге возвращено государству в рамках дел... 206 022 Просмотров

20:03 Обращение жителей с. Маралды к Президенту РК К.-Ж. Токаеву... 0 Просмотров

12:16 Атырауда мыңнан астам асыл тұқымды еділбай қойы тірідей... 0 Просмотров

11:35 Бұдан былай Алматыда электрлі самокат тек 16 жастан бастап... 0 Просмотров

11:30 Қарағанды облысындағы жол апатынан сегіз адам көз жұмды... 0 Просмотров

11:17 Мұхамедиұлының Ұлттық музейдегі ұрлықтың жаңа эпизодына еш... 205 662 Просмотров

11:01 Биіктен құлап бара жатқан баланы қағып алған оқушыға үш... 205 154 Просмотров

10:47 Қарағандыда тұрғын үй ауласынан шала туылған бала табылды... 205 212 Просмотров

10:25 Ұлттық музей басшылығына қатысты қылмыстық істі... 205 578 Просмотров

18:37 Адвокат Бурхан Жансейтов задержан в Алматы... 12 965 Просмотров

17:38 Объемы производства сахара будут увеличены в семь раз —... 12 018 Просмотров

17:13 Тарифы на комуслуги изменятся в Казахстане... 12 323 Просмотров

16:54 Министр Аймағамбетов балалардың қауіпсіздігін қамтамасыз... 16 959 Просмотров

16:52 «Қолайлы мектеп». Ұлттық жоба арқылы 582 мектеп бой көтереді... 17 034 Просмотров

16:52 «Суперагенты»: серьезный человек Сека уже ждет вас на IVI... 25 221 Просмотров

16:48 Балабақшаларды лицензиялауды күшейтеміз - министр... 10 678 Просмотров

16:43 Смайылов президенттің үкімет жұмысына қатысты сынына пікір... 7 711 Просмотров

16:42 Хищение средств через платформу АrtSport расследует антикор... 7 463 Просмотров

16:39 Еліміздің басым бөлігінде аптап ыстық болады – ауа райы... 6 323 Просмотров

16:37 Про президентскую критику... 9 073 Просмотров

16:29 Министерство не запрещало показ мультфильма «Базз Лайтер» -... 17 561 Просмотров

16:15 Экология министрлігі киіктердің мекендеу ортасын зерттеуге... 6 269 Просмотров

15:48 Денсаулық сақтау министрлігі аборт жасатуға тыйым салу... 7 672 Просмотров

15:45 Елімізде коммуналдық қызмет тарифтері өзгереді... 6 484 Просмотров

15:41 Капремонт всех роддомов пообещала министр здравоохранения... 6 346 Просмотров

15:27 Благотворительный спортивный зал для детей открыли в... 6 181 Просмотров

15:00 Қазақстан шекарасы қандай жағдайда жабылады... 6 041 Просмотров

14:18 104 мың гектарға қант қызылшасы егілсе, ішкі нарықты 80... 6 367 Просмотров

13:41 Қаңтар оқиғасы кезінде қанша қару тәркіленді – ҰҚК есеп... 6 261 Просмотров

13:15 Алагузова - Нуртасу Адамбай: Богу не нужна твоя помощь... 17 744 Просмотров

13:14 Жауынгер бір жыл ішінде әскери техниканы ғана емес, қолына... 8 856 Просмотров

13:04 Тамызда өршиді: Денсаулық сақтау министрлігі коронавирус... 6 098 Просмотров

13:02 В отношении руководства ТОО «Казфосфат» начато досудебное... 6 331 Просмотров

12:59 Суицид в Казахстане: 96% случаев самоубийств совершаются... 6 710 Просмотров

12:51 Усовершенствовать военную организацию Казахстана поручил... 6 079 Просмотров

12:49 Закупать уголь заранее призывают казахстанцев... 6 021 Просмотров

12:45 Павлодарда кран жұмысшыны екінші қабаттан итеріп жіберді... 6 150 Просмотров

12:42 Президенттің сынынан кейін ұзаққа созылған жол жөндеу... 6 095 Просмотров

12:38 МӘМС шенеуніктердің жемсауытына айналған – Арман Бейсембаев... 6 299 Просмотров

12:32 Шоу-бизнес өкілдерінің ЛГБТ-ны насихаттайтын «Базз Лайтер»... 6 459 Просмотров





Опрос


«    Июнь 2026    »
ПнВтСрЧтПтСбВс
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
2930