30 апреля 2026 г.

Дежурный по стране

В экономике вообще-то есть только два предложения...
Азамат Джолдасбеков, президент АО «Казахстанская фондовая биржа»

Мы в соц сетях:



ҚАДЫР ОЛЖАСТЫ ҚАЛАЙ ҚАЗАҚША СӨЙЛЕТТІ?

05 июль 2017, 8:53
ҚАДЫР ОЛЖАСТЫ ҚАЛАЙ ҚАЗАҚША СӨЙЛЕТТІ? Қазақтың классик ақыны Қадыр Мырза Әлидің әдебиетімізге сіңірген еңбегі ұшан-теңіз. Оның Олжасты қазақша сөйлеткеніне барша қазақ жұртшылығы жақсы біледі.

Қазақ оқырмандары Олжастың отты жырларын Қадыр ақынның аудармасында жиі ұшыратады. Алайда, кешегі ғасырдың соңғы ширегінен бүгінгі күнге дейін Сүлейменовті қазақша сөйлеткісі келген ақындар көбеймесе азайған жоқ. Осы тұста бір айта кетерлігі, қазақ оқырманы Олжасты Қадырдың аудармалары арқылы таныды десек қателесе қоймаспыз.

Қазақтың Қадыры адамзаттың ақынына айналған Олжасты қалай қазақша сөйлетті? Бұл жөнінде ақын өз естелігінде былай дейді: "Мен бұрын да тиіп-қашып аударма жасап жүретінмін. Бұл жолы Олжас өлеңдерін тәржімалауға белді бекем буып, білекті сыбанып, құшырлана кірістім.

Олжас жай ақын емес, психолог ақын. Ол орыс оқырмандарына не керек екенін өте жақсы біледі. Сондықтан ол қазақтар, қазақ даласы, қазақ тарихы, қазақтың өткен өмірі, керек жерде экзотикадан да тартынбайды.

Мысалы, Махамбет туралы өлеңінде батырдың бір отырғанда бір қойдың етін бір өзі жеп қоятын еді дейді. Басқа халықтар үшін бұл, әрине, қызықты, әсерлі. Бірақ қазақтарды онымен елеңдете алмайсың. Сондықтан басқаша сурет, басқаша бейне, басқаша әрекет, бір сөзбен айтқанда, көркем балама іздейсің. Яки түпнұсқадан саналы түрде ауытқисың. Сол өлеңнің осы тұсын мен: Ол даланың жолбарысы, Көкжалы, Көкжал бөрі қай кезде де олжалы! - деп қазақшаладым.

Бір қойдың етін бір өзі жеу қасқырдан ауысқан қасиет! Қазақтар сүйсінген адамын "Өй, қасқырым-ай!" дейді.

Ал бір қойдың етін бір өзі жейді десең, оны қомағай, мешкей деп есептейді. Сондай-сондай батыл әрекеттерді дұрыс байқаған болуы керек, бір кездескенде Мұқағали марқұм маған: - Әй, Қадыр! Сен Олжасты жақсылап сүндетке отырғызыпсың ғой! - деді. Осы сөйлемдегі "сүндетке отырғызыпсың ғой" деген тіркес көп ойды, көп пікірді қамтып тұр.

Дереккөз: massaget
Просмотров материала: 2 330

Поделиться материалом


10:04 230 миллиардов тенге возвращено государству в рамках дел... 197 772 Просмотров

20:03 Обращение жителей с. Маралды к Президенту РК К.-Ж. Токаеву... 0 Просмотров

12:16 Атырауда мыңнан астам асыл тұқымды еділбай қойы тірідей... 0 Просмотров

11:35 Бұдан былай Алматыда электрлі самокат тек 16 жастан бастап... 0 Просмотров

11:30 Қарағанды облысындағы жол апатынан сегіз адам көз жұмды... 0 Просмотров

11:17 Мұхамедиұлының Ұлттық музейдегі ұрлықтың жаңа эпизодына еш... 197 376 Просмотров

11:01 Биіктен құлап бара жатқан баланы қағып алған оқушыға үш... 196 884 Просмотров

10:47 Қарағандыда тұрғын үй ауласынан шала туылған бала табылды... 196 935 Просмотров

10:25 Ұлттық музей басшылығына қатысты қылмыстық істі... 197 302 Просмотров

18:37 Адвокат Бурхан Жансейтов задержан в Алматы... 12 516 Просмотров

17:38 Объемы производства сахара будут увеличены в семь раз —... 11 598 Просмотров

17:13 Тарифы на комуслуги изменятся в Казахстане... 11 898 Просмотров

16:54 Министр Аймағамбетов балалардың қауіпсіздігін қамтамасыз... 16 432 Просмотров

16:52 «Қолайлы мектеп». Ұлттық жоба арқылы 582 мектеп бой көтереді... 16 528 Просмотров

16:52 «Суперагенты»: серьезный человек Сека уже ждет вас на IVI... 24 774 Просмотров

16:48 Балабақшаларды лицензиялауды күшейтеміз - министр... 10 552 Просмотров

16:43 Смайылов президенттің үкімет жұмысына қатысты сынына пікір... 7 619 Просмотров

16:42 Хищение средств через платформу АrtSport расследует антикор... 7 411 Просмотров

16:39 Еліміздің басым бөлігінде аптап ыстық болады – ауа райы... 6 261 Просмотров

16:37 Про президентскую критику... 8 765 Просмотров

16:29 Министерство не запрещало показ мультфильма «Базз Лайтер» -... 17 499 Просмотров

16:15 Экология министрлігі киіктердің мекендеу ортасын зерттеуге... 6 193 Просмотров

15:48 Денсаулық сақтау министрлігі аборт жасатуға тыйым салу... 7 588 Просмотров

15:45 Елімізде коммуналдық қызмет тарифтері өзгереді... 6 389 Просмотров

15:41 Капремонт всех роддомов пообещала министр здравоохранения... 6 290 Просмотров

15:27 Благотворительный спортивный зал для детей открыли в... 6 122 Просмотров

15:00 Қазақстан шекарасы қандай жағдайда жабылады... 5 969 Просмотров

14:18 104 мың гектарға қант қызылшасы егілсе, ішкі нарықты 80... 6 280 Просмотров

13:41 Қаңтар оқиғасы кезінде қанша қару тәркіленді – ҰҚК есеп... 6 189 Просмотров

13:15 Алагузова - Нуртасу Адамбай: Богу не нужна твоя помощь... 17 688 Просмотров

13:14 Жауынгер бір жыл ішінде әскери техниканы ғана емес, қолына... 8 539 Просмотров

13:04 Тамызда өршиді: Денсаулық сақтау министрлігі коронавирус... 6 040 Просмотров

13:02 В отношении руководства ТОО «Казфосфат» начато досудебное... 6 274 Просмотров

12:59 Суицид в Казахстане: 96% случаев самоубийств совершаются... 6 651 Просмотров

12:51 Усовершенствовать военную организацию Казахстана поручил... 6 028 Просмотров

12:49 Закупать уголь заранее призывают казахстанцев... 5 969 Просмотров

12:45 Павлодарда кран жұмысшыны екінші қабаттан итеріп жіберді... 6 069 Просмотров

12:42 Президенттің сынынан кейін ұзаққа созылған жол жөндеу... 6 034 Просмотров

12:38 МӘМС шенеуніктердің жемсауытына айналған – Арман Бейсембаев... 6 230 Просмотров

12:32 Шоу-бизнес өкілдерінің ЛГБТ-ны насихаттайтын «Базз Лайтер»... 6 386 Просмотров





Опрос


«    Апрель 2026    »
ПнВтСрЧтПтСбВс
 12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
27282930