21 июля 2026 г.

Дежурный по стране

В экономике вообще-то есть только два предложения...
Азамат Джолдасбеков, президент АО «Казахстанская фондовая биржа»

Мы в соц сетях:



МӘСЕЛЕ: ЖҰМЫССЫЗ ЖӘНЕ БАСПАНАСЫЗ ЖАСТАР

МӘСЕЛЕ: ЖҰМЫССЫЗ ЖӘНЕ БАСПАНАСЫЗ ЖАСТАР Мемлекет тарапынан жастар мәселелерін шешуге жан-жақты қолдау көрсетіліп жатқаны рас. Бюджеттен қыруар қаржы бөлініп жатқаны да жазылып, айтылып жүр. Дегенмен көптің көкейінде жүрген, көзге кәдімгідей көрініп тұрған жастардың екі мәселесі жайлы сөз қозғағым келіп тұр.

Жұмыссыздық мәселесі. Бұл тек жастардың немесе тек Қазақстандағы ғана мәселе емес. Бірақ солай екен деп қол қусырып отыра беруге де болмайды. Жастардың жұмыссыздығының негізгі себебі соңғы жылдары мамандық бойынша жұмыс істемейтін жастардың көбеюі.

Статистикаға жүгінетін болсақ, Қазақстандағы жас мамандардың 50 пайызы өз мамандығы бойынша жұмыс істемейді. Көпшілік жастар өз мамандығын жетік білмейді және оған селқостықпен қарайды. Жауапкершіліктің жөні бөлек. Сол мамандығын сүйіп таңдамағаны, дұрыстап білім алмағаны, жай диплом үшін оқымағаны үшін ақыр-аяғында жұмыс іздегенде көптеген мәселелерге тап болады.

Теориялық білімді емес практикалық білімді, яғни тәжірибені сұрағандықтан, қазіргі таңда жастар жұмыссыздығы күн санап артып келеді. Бұны біз білім саласындағы реформалардың нәтижесіздігінен көрсек болады.

Келесі - баспана мәселесі. Бұндай мәселе туындауына, әрине, алдыңғы жұмыссыздық мәселесінің де тікелей әсері бар. Алайда баға жағынан, біздің тұрғын үйдің бағалары ұшып тұрғаны рас.

Мысалы, пәтердің әр шаршы метріне еліміздің қалаларындағы орташа бағалар мынадай: Астанада - 354 255 тг, Алматыда - 377 924 тг, Ақтауда - 290 000, Қарағандыда - 207 774 тг, Шымкентте - 198 340 тг. Демек, жастар өздеріне үй аларда ең кемі 40 шаршы метр үй таңдайтын болса, бір бөлмелі үйдің бағасы Астанада - 14 млн тг, Алматыда - 15 млн тг, ал Шымкентте - 8 млн шамасында болады екен.

Ал еліміздегі орташа жалақы көлемін шамамен 150 000 теңге деп алсақ, оның 70% бөлігін ең үнемшіл жастар ішпей-жемей ай сайын пәтер алуға үнемдейтін болса, Астанада - 11 жыл, Алматыда - 14 жыл, ал Шымкентте - 6 жыл баспанасыз жүруіне немесе сонша жылға дейін пәтерге ақша төлеуге тура келеді.

Банктер мен Үкімет тарапанынан жас отбасыларға жеңілдетілген несиелер мен түрлі бағдарламалар ойластырып жатқанын білеміз. Бірақ нарықтағы баспананың бағасы мен орташа жалақының құны сәйкес келмейтіні де үлкен мәселе екенін біліп отырған шығарсыз.

Келесі мақалада осы екі мәселенің шешу жолдарын қарастырамын.

Нұрлан Жанай, Intellect Incubator атты қоғамдық қордың директоры
Просмотров материала: 41 202

Поделиться материалом


10:04 230 миллиардов тенге возвращено государству в рамках дел... 209 688 Просмотров

20:03 Обращение жителей с. Маралды к Президенту РК К.-Ж. Токаеву... 0 Просмотров

12:16 Атырауда мыңнан астам асыл тұқымды еділбай қойы тірідей... 0 Просмотров

11:35 Бұдан былай Алматыда электрлі самокат тек 16 жастан бастап... 0 Просмотров

11:30 Қарағанды облысындағы жол апатынан сегіз адам көз жұмды... 0 Просмотров

11:17 Мұхамедиұлының Ұлттық музейдегі ұрлықтың жаңа эпизодына еш... 209 351 Просмотров

11:01 Биіктен құлап бара жатқан баланы қағып алған оқушыға үш... 208 837 Просмотров

10:47 Қарағандыда тұрғын үй ауласынан шала туылған бала табылды... 208 884 Просмотров

10:25 Ұлттық музей басшылығына қатысты қылмыстық істі... 209 257 Просмотров

18:37 Адвокат Бурхан Жансейтов задержан в Алматы... 13 167 Просмотров

17:38 Объемы производства сахара будут увеличены в семь раз —... 12 204 Просмотров

17:13 Тарифы на комуслуги изменятся в Казахстане... 12 503 Просмотров

16:54 Министр Аймағамбетов балалардың қауіпсіздігін қамтамасыз... 17 155 Просмотров

16:52 «Қолайлы мектеп». Ұлттық жоба арқылы 582 мектеп бой көтереді... 17 235 Просмотров

16:52 «Суперагенты»: серьезный человек Сека уже ждет вас на IVI... 25 416 Просмотров

16:48 Балабақшаларды лицензиялауды күшейтеміз - министр... 10 719 Просмотров

16:43 Смайылов президенттің үкімет жұмысына қатысты сынына пікір... 7 776 Просмотров

16:42 Хищение средств через платформу АrtSport расследует антикор... 7 493 Просмотров

16:39 Еліміздің басым бөлігінде аптап ыстық болады – ауа райы... 6 366 Просмотров

16:37 Про президентскую критику... 9 164 Просмотров

16:29 Министерство не запрещало показ мультфильма «Базз Лайтер» -... 17 595 Просмотров

16:15 Экология министрлігі киіктердің мекендеу ортасын зерттеуге... 6 316 Просмотров

15:48 Денсаулық сақтау министрлігі аборт жасатуға тыйым салу... 7 719 Просмотров

15:45 Елімізде коммуналдық қызмет тарифтері өзгереді... 6 527 Просмотров

15:41 Капремонт всех роддомов пообещала министр здравоохранения... 6 375 Просмотров

15:27 Благотворительный спортивный зал для детей открыли в... 6 216 Просмотров

15:00 Қазақстан шекарасы қандай жағдайда жабылады... 6 076 Просмотров

14:18 104 мың гектарға қант қызылшасы егілсе, ішкі нарықты 80... 6 411 Просмотров

13:41 Қаңтар оқиғасы кезінде қанша қару тәркіленді – ҰҚК есеп... 6 297 Просмотров

13:15 Алагузова - Нуртасу Адамбай: Богу не нужна твоя помощь... 17 779 Просмотров

13:14 Жауынгер бір жыл ішінде әскери техниканы ғана емес, қолына... 8 963 Просмотров

13:04 Тамызда өршиді: Денсаулық сақтау министрлігі коронавирус... 6 131 Просмотров

13:02 В отношении руководства ТОО «Казфосфат» начато досудебное... 6 365 Просмотров

12:59 Суицид в Казахстане: 96% случаев самоубийств совершаются... 6 747 Просмотров

12:51 Усовершенствовать военную организацию Казахстана поручил... 6 107 Просмотров

12:49 Закупать уголь заранее призывают казахстанцев... 6 049 Просмотров

12:45 Павлодарда кран жұмысшыны екінші қабаттан итеріп жіберді... 6 185 Просмотров

12:42 Президенттің сынынан кейін ұзаққа созылған жол жөндеу... 6 126 Просмотров

12:38 МӘМС шенеуніктердің жемсауытына айналған – Арман Бейсембаев... 6 337 Просмотров

12:32 Шоу-бизнес өкілдерінің ЛГБТ-ны насихаттайтын «Базз Лайтер»... 6 494 Просмотров





Опрос


«    Июль 2026    »
ПнВтСрЧтПтСбВс
 12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
2728293031