9 марта 2026 г.

Дежурный по стране

В экономике вообще-то есть только два предложения...
Азамат Джолдасбеков, президент АО «Казахстанская фондовая биржа»

Мы в соц сетях:



Баланы еркіне қою туралы маман не дейді

Баланы еркіне қою туралы маман не дейді
Баланы еркін өсіру, қалағанын істеуге рұқсат беру, сұрағанын алып беру — кейінгі кезде бала тәрбиелеу әдісіне еніп кетті. Осылайша бала айналасын жақсырақ таниды деседі. Бірақ мұндай тәсілдің қандай жағымсыз салдары болуы мүмкін?

Психолог Оксана Гулактың айтуынша, адамның шекарасы болмауы, шындықты түсініп, сезінбеуі, басқа адам мен өзінің қызығушылығы қай жерде бітетінін білмеуі психоз деп аталады.

Маманның сөзінше, адамның іштей психологиялық шекарасы оның өзгелермен қарым-қатынас құрып, байланыста өмір сүруі үшін қажет.

Адамды тым еркін етіп тәрбиелегенде үнемі қауіп болатыны бар. Баланы жақсы көру дегеніміз — оған қалағанының бәрін істеуге рұқсат ету ғана емес, сонымен бірге рұқсаттың да шекарасын қою. Ал балаға толық еркіндік берілсе, қалағанын жасаса, оның өзінің мен деген сезімі жоғалады. Шекара дегеніміз белгілі бір қарым-қатынастарды құруға керек. Мысалы, жақсы көру — жек көру, болады — болмайды, ұнайды — ұнамайды деген сияқты сезімдерді ажырату үшін керек. Бұл сезім идентикасын қалыптастырады. Олай болмаған жағдайда адам болашақта отбасынан тыс, қоғамда басқа адамдармен қарым-қатынас орнатуға қиналады.
Психолог Оксана Гулаг

Психологтың айтуынша, баласын тым еркін тәрбиелеген ата-аналарда өз баласының алдында өзін кінәлау сезімі болуы мүмкін. Сондықтан олар баласын еркін өсіруі ықтимал.

Мұндай ата-аналар «Балаға жеткілікті көңіл бөле алмадым» деп ойлауы мүмкін. Ересектер баламен толық эмоционалды байланыста бола алмағанынан оларға қалағанын жасауға мүмкіндік беріп жатады.
Психолог

Ал психотерапевт Тамара Асим баланы еш шектемей, тым еркін тәрбиелемеу керек деп есептейді.

Психологияда тәрбиелеу кезінде ата-аналар мен тәрбиешілерге қойылатын екі критерий бар. Біріншіден, тәрбиедегі мақсатты айқындап алу керек. Бұл баланың қандай болып шыққанын қалайсыз? Соған жауап беру керек. Екіншіден, өзіңіз білетін, көрген тәсілмен тәрбиелеу. Бәріне рұқсат беріп тәрбиелеген кезде проблема балада емес, ата-анада екені түсінікті. Шекара деген түсінік бар. Адамның өзінің шекарасы, басқалардың шекарасы дегендей. Өз шекарасын дұрыс бекіте алған, өзінің шекарасын білетін адам өзгенің шекарасына қол сұқпайды. Дәл осы нәрсені балаға көбіне ата-анасы үйретеді.

Психотерапевт Тамара Асим

Маманның сөзінше, шексіз рұқсат беру ешқашан, еш жерде және ештеңеде болмауы керек.

Баласына туғаннан шексіз рұқсат берген, еркін тәрбиелеген ата-аналар кейін өздері қиналады. Мұндайдың арты жақсымен бітпейді. Мұндай тәрбие тұлғаның қалыптасуына тікелей әсер етеді. Салдарынан бала асоциалды (социумға бейім емес) тұлға болып шығады. Мұндай баланың қоғамда өмір сүруі қиынырақ болады. Ондай адам қоғамда өзін қалай ұстау керек екенін білмегендіктен қоғамға сіңісе алмайды.

Психотерапевт

Маманның пікірінше, ата-аналардың еркін өсіру тәсілін таңдауының екі себебі болуы мүмкін. Біріншіден, ата-ана өзі еркін өсуі, оған бала кезінде бәрі рұқсат етілуі мүмкін. Екіншіден, керісінше ата-ана толық бақылау мен тыйымның астында өсуі мүмкін. Сондықтан олар есейгенде «Өз балаларыма толық еркіндік беремін» деп шешім қабылдаған.
Просмотров материала: 1 145

Поделиться материалом


10:04 230 миллиардов тенге возвращено государству в рамках дел... 190 057 Просмотров

20:03 Обращение жителей с. Маралды к Президенту РК К.-Ж. Токаеву... 0 Просмотров

12:16 Атырауда мыңнан астам асыл тұқымды еділбай қойы тірідей... 0 Просмотров

11:35 Бұдан былай Алматыда электрлі самокат тек 16 жастан бастап... 0 Просмотров

11:30 Қарағанды облысындағы жол апатынан сегіз адам көз жұмды... 0 Просмотров

11:17 Мұхамедиұлының Ұлттық музейдегі ұрлықтың жаңа эпизодына еш... 189 604 Просмотров

11:01 Биіктен құлап бара жатқан баланы қағып алған оқушыға үш... 189 162 Просмотров

10:47 Қарағандыда тұрғын үй ауласынан шала туылған бала табылды... 189 208 Просмотров

10:25 Ұлттық музей басшылығына қатысты қылмыстық істі... 189 541 Просмотров

18:37 Адвокат Бурхан Жансейтов задержан в Алматы... 12 057 Просмотров

17:38 Объемы производства сахара будут увеличены в семь раз —... 11 170 Просмотров

17:13 Тарифы на комуслуги изменятся в Казахстане... 11 442 Просмотров

16:54 Министр Аймағамбетов балалардың қауіпсіздігін қамтамасыз... 15 759 Просмотров

16:52 «Қолайлы мектеп». Ұлттық жоба арқылы 582 мектеп бой көтереді... 15 902 Просмотров

16:52 «Суперагенты»: серьезный человек Сека уже ждет вас на IVI... 24 375 Просмотров

16:48 Балабақшаларды лицензиялауды күшейтеміз - министр... 10 301 Просмотров

16:43 Смайылов президенттің үкімет жұмысына қатысты сынына пікір... 7 529 Просмотров

16:42 Хищение средств через платформу АrtSport расследует антикор... 7 349 Просмотров

16:39 Еліміздің басым бөлігінде аптап ыстық болады – ауа райы... 6 183 Просмотров

16:37 Про президентскую критику... 8 523 Просмотров

16:29 Министерство не запрещало показ мультфильма «Базз Лайтер» -... 17 426 Просмотров

16:15 Экология министрлігі киіктердің мекендеу ортасын зерттеуге... 6 116 Просмотров

15:48 Денсаулық сақтау министрлігі аборт жасатуға тыйым салу... 7 521 Просмотров

15:45 Елімізде коммуналдық қызмет тарифтері өзгереді... 6 275 Просмотров

15:41 Капремонт всех роддомов пообещала министр здравоохранения... 6 226 Просмотров

15:27 Благотворительный спортивный зал для детей открыли в... 6 062 Просмотров

15:00 Қазақстан шекарасы қандай жағдайда жабылады... 5 899 Просмотров

14:18 104 мың гектарға қант қызылшасы егілсе, ішкі нарықты 80... 6 186 Просмотров

13:41 Қаңтар оқиғасы кезінде қанша қару тәркіленді – ҰҚК есеп... 6 120 Просмотров

13:15 Алагузова - Нуртасу Адамбай: Богу не нужна твоя помощь... 17 621 Просмотров

13:14 Жауынгер бір жыл ішінде әскери техниканы ғана емес, қолына... 8 299 Просмотров

13:04 Тамызда өршиді: Денсаулық сақтау министрлігі коронавирус... 5 940 Просмотров

13:02 В отношении руководства ТОО «Казфосфат» начато досудебное... 6 206 Просмотров

12:59 Суицид в Казахстане: 96% случаев самоубийств совершаются... 6 576 Просмотров

12:51 Усовершенствовать военную организацию Казахстана поручил... 5 963 Просмотров

12:49 Закупать уголь заранее призывают казахстанцев... 5 910 Просмотров

12:45 Павлодарда кран жұмысшыны екінші қабаттан итеріп жіберді... 5 983 Просмотров

12:42 Президенттің сынынан кейін ұзаққа созылған жол жөндеу... 5 944 Просмотров

12:38 МӘМС шенеуніктердің жемсауытына айналған – Арман Бейсембаев... 6 158 Просмотров

12:32 Шоу-бизнес өкілдерінің ЛГБТ-ны насихаттайтын «Базз Лайтер»... 6 306 Просмотров





Опрос


«    Март 2026    »
ПнВтСрЧтПтСбВс
 1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
3031