Күйзеліс әуе тасымалына сұранысты төмендетіп отыр: әрбір 10 жолаушының 4-еуі сапардан бас тартады
SITA компаниясының бас директоры Дэвид Лаворельдің айтуынша, деректер алмасу жолаушыларға сапардың әр кезеңінде өзекті ақпарат беріп, кезектерді қысқартуға, рейстердің кешігуі мен соған байланысты қолайсыздықтардың алдын алуға көмектеседі. Бұл әуе компанияларына жоғалған брондауларды қайтаруға, ал әуежайларға жолаушылардың терминалда өткізетін уақытын тиімді пайдалануға мүмкіндік береді.

Сапар кезіндегі күйзеліс салдарынан жоғалған брондаулар мен кірістің орнын әуе көлігі саласы технологиялардың көмегімен толтыра алады. Ол үшін жолаушыларға сапардың әр кезеңінде қажетті ақпарат беріп, жағдайды бақылауға мүмкіндік жасау керек. Бұл туралы бүгін SITA компаниясының бас директоры Дэвид Лаворель мәлімдеді. 24 елден 8 000-ға жуық жолаушы қатысқан SITA Passenger IT Insights 2026 зерттеуіне сәйкес, респонденттердің 10-нан 4-еуі (42%) сапар тым күйзелісті болады деп қауіптеніп, одан бас тартқан. Жолаушылар бұл мәселені шешуге технологиялар көмектеседі деп күтеді: 10 адамның 8-і технологиялар әуе сапары кезіндегі күйзелісті азайта алады деп есептейді.
Мұндай брондаулардан айырылу әуе компаниялары үшін елеулі шығын, өйткені сапардан бас тартқандардың қатарында ең құнды клиенттері де бар. Жиі ұшатын жолаушылардың 10-нан 6-ауы сапар кезінде күйзеліске тап боламыз деп қауіптеніп, жолға шығудан бас тартқан. 30 жасқа толмаған саяхатшылардың жартысынан көбі де осындай шешім қабылдаған. Бұл топ — болашақта жиі ұшатын жолаушылардың жаңа буыны. Сонымен бірге дәл осы екі топ технологиялар мәселені шешуге көмектесетініне көбірек сенеді: респонденттердің тиісінше 89%-ы мен 86%-ы осындай пікір білдірген.
«Сапар неғұрлым жайлы болса, ұшудан бас тартпаған әрбір жолаушы — ұшақтағы сатылған орын, сатылған автотұрақ орны және сатып алынған бір шыны кофе, — деді Дэвид Лаворель. Жолаушыларды көбіне рейстердің кешігуі, кезектер мен жолжүкке қатысты мәселелер алаңдатады. Көп жағдайда мұның себебі — адамдардың бұдан әрі не болатынын білмеуі. Әуе компаниялары, әуежайлар, жерүсті қызметтері мен шекаралық бақылау органдары ақпарат алмасса, жолаушылар қосымша сұрақ қоймай-ақ, алда не күтіп тұрғанын алдын ала біле алады».
Жолаушыларды қажетті ақпаратпен қамтамасыз етуді технологиялардың көмегімен жолға қоюға болады. Мысалы, олардың телефондарына хабарлама жіберуге, әуежай экрандарында күту уақытын және отырғызу қақпасына дейін жетуге кететін уақытты көрсетуге болады. Сондай-ақ сапардың әр кезеңін бақылап, кез келген өзгеріс туралы бірден хабарлайтын жасанды интеллектіні пайдалануға болады. Көптеген жолаушылар бұл міндетті ЖИ-ге сеніп тапсыруға дайын: 10 адамның 4-еуі одан нақты уақыт режимінде жаңартылған ақпарат алуға келісер еді. Бұл — жолаушылар ең көп сенім артатын функциялардың бірі.
Әуежайлар үшін жолаушылардың қауіпсіздік тексеруінен өткеннен кейін ұшаққа отырғызылғанға дейін терминалда өткізетін уақыты ерекше маңызды. Бұл уақытты әуежайлар мен әуе компаниялары ғана емес, терминалдардағы дүкендер, мейрамханалар мен бизнес-залдар да пайдаланады. Алайда сапардың дәл осы кезеңінде жолаушылардың алаңдаушылығы ең көп артқан: қазір терминалдың осы бөлігінде жүрген әрбір үшінші жолаушы мазасыздық сезінеді. Бұл — 2023 жылғы көрсеткіштен үш есе жоғары. Лаворельдің айтуынша, кезектерді қысқарту жолаушылардың терминалда көбірек уақыт өткізуіне мүмкіндік береді. Ал отырғызу қақпасының қашан ашылатыны және оған жетуге қанша уақыт кететіні туралы ақпарат олардың бұл уақытты алаңсыз өткізуіне көмектеседі.
«Әуежайда жолаушылар тіркеуден өту және ұшаққа отырғызу кезінде өздерін ең жайлы сезінеді. Өйткені бұл кезеңдерге қатысты қажетті ақпараттың бәрі олардың телефонында бар, — деді Лаворель. Сапардың қалған бөлігі де, әсіресе жоспар өзгерген кезде, осындай түсінікті әрі болжамды болуы керек. Ұшу уақыты өзгерсе, жолаушылар жаңа уақытты, басқа отырғызу қақпасына қалай жетуге болатынын және жолжүгінің қайда екенін бірден білуі тиіс. Осындай ақпарат олардың алаңдамауына көмектеседі».
Жолаушылар сауалнама барысында бірінші кезекте назар аударуды қажет ететін бағыттарды да көрсетті. Олар көбіне рейстердің кешігуі, күту уақыты және жолжүкті өңдеу сияқты операциялық мәселелерге тап болады. Респонденттердің басым бөлігі бұл мәселелерді шешуге технологиялар көмектесе алады деп санайды. Біріккен Араб Әмірліктерінің тәжірибесі мұндай шешімдердің әлеуетін көрсетеді. Бұл елде жолаушылардың 77%-ы шекаралық бақылаудан өту кезінде технологияларды пайдаланған, ал олардың тек 13%-ы осы кезеңде жағымсыз эмоцияларды сезінгенін айтқан. Салыстыру үшін, бүкіл зерттеу бойынша бұл көрсеткіш 37%-ды құрады.
«Жолаушылардың алаңсыз болуы — коммерциялық көрсеткіш, — деп атап өтті Лаворель. Әуе компаниялары мұны брондаулар санынан байқаса, әуежайлар жолаушылардың қауіпсіздік тексеруінен кейін уақытын қалай өткізетініне қарап бағалайды. Бүгін қызмет көрсету сапасын жақсарту арқылы біз болашақта сұраныстың өсуіне негіз қалаймыз».
«Жолаушылардың алаңсыз болуының коммерциялық мәні де бар, — деп атап өтті Лаворель. Әуе компаниялары үшін бұл брондаулар санынан көрінеді, ал әуежайлар үшін жолаушылардың қауіпсіздік тексеруінен кейін уақытын қалай өткізетіні маңызды. Бүгін қызмет көрсету сапасын жақсарту арқылы біз ертең әуе тасымалына сұраныстың қалыптасуына ықпал етеміз».
Әуе компаниялары мен әуежай басшыларына арналған ұсынымдар қамтылған есептің толық нұсқасын мына сілтемеден оқуға болады: https://www.sita.aero/resources/surveys-reports/sita-passenger-it-insights?mtm_cid=01007&mtm_campaign=26q4-sge-rpt-passenger-it-insights&mtm_keyword=pr&mtm_source=pr&mtm_medium=print&mtm_content=pr&mtm_group=sge&mtm_placement=hyperlink
Зерттеу туралы
SITA Passenger IT Insights 2026 зерттеуіне 24 елден 8 000-ға жуық жолаушы қатысты. Әртүрлі жылдардағы нәтижелерді салыстыру үшін SITA-ның алдыңғы зерттеулерінде қойылған сұрақтар пайдаланылды. Жолжүктің тиісінше өңделмеуіне қатысты деректер 2026 жылғы 29 маусымда жарияланған SITA Baggage IT Insights 2026 есебінен алынды.
SITA компаниясы туралы
SITA — әуе көлігі саласының технологиялық дамуына серпін беретін компания. Ол сапарларды барша үшін қауіпсіз, ыңғайлы әрі экологиялық тұрғыдан таза етуге үлес қосады. Коммерциялық авиацияның алғашқы кезеңінен бастап бүгінгі цифрлық шешімдерге дейін SITA сала қатысушыларын біріктіріп, әрбір жаңа технологиялық серпіліс арқылы саланың дамуына ықпал етіп келеді.
SITA-ның шамамен 2 500 клиенті бар, ал компания технологиялары әлем бойынша 1 000-нан астам әуежайда және 19 600-ден астам әуе кемесінде қолданылады. Компания сондай-ақ 70-тен астам үкіметке шекара қауіпсіздігін қамтамасыз ету мен жолаушылардың кедергісіз қозғалысы арасындағы тепе-теңдікті сақтауға көмектеседі. Бұдан бөлек, SITA әуе көлігі саласындағы деректер алмасудың 45–50%-ын қамтамасыз етіп, күрделі жаһандық жүйенің үйлесімді әрі сенімді жұмыс істеуіне жағдай жасайды.
SITA өз қызметін белсенді түрде жаңғыртып келеді. Жолаушыларға өзіне-өзі қызмет көрсету, операциялық үдерістерді басқару, әуежайларды жобалау және цифрлық шекаралық бақылау салаларындағы озық шешімдері арқылы компания сапардың болашағын қалыптастыруда. Бұл бағытта Materna IPS, ASISTIM және CCM компанияларын сатып алу сияқты стратегиялық қадамдар маңызды рөл атқарады. Сонымен қатар SITA авиациядан тыс салалардағы қызметін де кеңейтіп келеді. Мысалы, SmartSea бастамасы компанияның тәжірибеде сыналған технологияларын круиздік тасымалда, теміржол көлігінде және қалалық әуе мобильділігі саласында қолдануға мүмкіндік береді.
SITA-ның өзгеруі жаңа өнімдер әзірлеумен ғана шектелмейді. Компания сала жұмысының тиімділігі мен икемділігін арттыру үшін қажетті құзыреттерді, құралдар мен серіктестіктерді дамытуға инвестиция салып келеді. Бұл ретте интеллектуалды жүйелерді, деректердің үздіксіз алмасуын және орнықты инновацияларды ұштастыруға басымдық беріледі. Халықаралық сапарлар саны артқан сайын жолаушылар ағынының үздіксіз қозғалысын қамтамасыз ету бұрынғыдан да маңызды бола түседі.
SITA климаттық стратегиясы аясында шығарындылар көлемін жыл сайын 4,2%-ға қысқартып, 2050 жылға қарай шығарындылардың нөлдік деңгейіне жетуді мақсат етеді. Компанияның ғылыми негізделген климаттық мақсаттары Science Based Targets (SBTi) бастамасы тарапынан расталған. Ал шешімдер портфелінің кеңеюі клиенттерге өздерінің көміртек ізін азайтуға көмектеседі.
Сала қатысушыларына тиесілі әрі олардың қажеттіліктеріне бағдарланған SITA әлемнің 200-ден астам елі мен аумағында жұмыс істейді.
Толығырақ: www.sita.aero.www.sita.aero


