Машина жасау саласы: жергіліктендіру, автокомпоненттер өндірісін және инженерлік әлеуетті арттыру
ҚР Премьер‑министрі Олжас Бектеновтің төрағалығымен өткен Үкімет отырысында Өнеркәсіп және құрылыс министрі Ерсайын Нағаспаев отандық автомобиль өнеркәсібінің даму бағыттары туралы есеп берді. Министр саланың 2010–2019 жылдары қалыптасқанын және 2020 жылдан бері толық циклді өндіріс енгізілгенін атап өтті.
Өндірісті жергіліктендіру мен автокомпоненттер өндірісін дамыту
Министртің айтуынша, негізгі міндет — дайын көліктер шығару ғана емес, ел ішінде автокомпоненттер өндірісін күшейту. Өндірісті жергіліктендіру деңгейін арттыру, отандық жеткізушілер экожүйесін қалыптастыру және жаңа автокомпоненттер өндірісін енгізу басымдыққа алынған.
Отандық кәсіпорындар шиналар, қозғалтқыш бөлшектері, аккумуляторлар, автобус металл бөлшектері, орындықтар мен мультимедиа жүйелерін шығаруды игерді. Қосымша бамперлер, электр сымдары, доңғалақ дискілері және лак‑бояу материалдары бойынша жобалар іске асырылуда.
Өндіріс көлемі, инвестциялар және жаңа жобалар
2010‑2019 жылдары өндіріс көлемі 3 мыңнан 50 мың бірлікке дейін өсті. 2020 жылдан бері өндірістік әлеует артып, өткен жылы 171 400 автомобиль шығарылды. Соңғы бес жылда салаға шамамен 457 млрд теңге инвестиция тартылды.
Өткен жылы KIA Qazaqstan және Astana Motors Manufacturing Kazakhstan зауыттары іске қосылып, олардың құрылысына салынған инвестициялар 346 млрд теңгеден асты. Қазір зауыттарда 135 өнеркәсіптік робот жұмыс істейді. 2028 жылға дейін жеңіл және коммерциялық көліктер өндірісін кеңейтуге бағытталған жаңа жобалар жүзеге асырылмақ.
Халықаралық серіктестіктер және технологиялық жаңашылдықтар
Мемлекет басшысының Қытайға сапары аясында Li Auto, OMODA, JAECOO маркаларының өндірісін ұйымдастыру, SITRAK жүргізушісіз магистральдық тартқыштарын шығару және BYD‑пен жоғары жылдамдықты зарядтау станциялары желісін дамыту бойынша келісімдер жасалды.
Қазір елде жеңіл автомобильдер, автобустар, жүк және арнайы техника өндіретін 11 кәсіпорын бар. Зауыттарда жасанды интеллект пен цифрландыру енгізіліп, ахуалдық орталық пен өндірісті нақты уақытта модельдеу үшін цифрлық сыңарлар қолданылады.
Кадрлар, әлеуметтік қолдау және алдағы жоспарлар
Министр инженерлік әлеует пен білікті мамандарды даярлауды басымдыққа қойып отыр. Кадрлар дайындау дуальды оқыту арқылы жоғары оқу орындары мен колледждермен бірлесіп жүргізіледі. Корпоративтік кампустар, жатақханалар салынып, қызметкерлерге әлеуметтік қолдау көрсетіледі.
- Алғашқы 6 айда 94 400 автомобиль шығарылды — 35% өсім;
- Биылғы жоспар — 190 000 автомобиль, бұл 11% арту;
- Өндіріс биыл жалпы 131,1%-ға өсті.
Министр ұсынған шаралар автомобиль өнеркәсібін тұрақты дамытуға, жаңа инвестиция тартуға және отандық өнім қолжетімділігін арттыруға бағытталғанын айтады. Министрлік аталмыш бағыттарды жүйелі түрде іске асырып, қойылған міндеттердің мерзімінде орындалуын қамтамасыз ететінін жеткізді.
